Cảm nhận về các hãng máy ảnh không gương lật
Thỉnh thoảng, mình hay được người quen nhờ tư vấn chọn mua máy ảnh không gương lật. Giải thích bằng miệng thì hơi tùm lum, nên thôi mình soạn thành một bài blog cho dễ tham khảo.
Canon RF
Có rất ít lens Canon RF từ bên thứ ba. Trong khi đó, lens chính hãng Canon giá cao và khá nặng. Thân máy Full Frame cho người mới bắt đầu như RP, R8 có giá tốt nhưng lại thiếu chống rung.
Hầu hết mọi người chọn Canon bởi màu da người hồng hào, khỏe khoắn ☺️ Mình thì thích Canon ở điểm xử lý các vùng chuyển màu phức tạp rất tốt. Ví dụ cụ thể với hai ảnh này, do cháu mình chụp bằng R50 & lens RF-S18-45mm F4.5-6.3 IS STM. File JPG chụp thẳng từ máy ra, không chỉnh sửa gì thêm.


Ảnh 1: Màu trời trong, thấy rõ các gợn mây / Ảnh 2: Màu hoàng hôn ở sau nhà, vùng chuyển màu quá mượt, không bị hiện tượng sọc nhiễu
Hệ thống lấy nét chủ thể chuyển động của Canon ở mức xuất sắc, không thua gì Sony. Bạn thường thấy cánh phóng viên thể thao hay nhiếp ảnh gia hoang dã chuyên nghiệp xài hệ Canon là bởi vì vậy.
Tin đồn rằng Canon R8 II sắp ra mắt trong tháng 9 với chống rung. Mình nghĩ nó sẽ là chân ái mới cho những người muốn gia nhập hội FF. Nếu muốn mua FF lúc này, hãy kiên nhẫn chờ thêm xíu.
Nikon Z
Hiện tại, Nikon là hãng máy ảnh mình thích nhất.
Chất lượng quang học của Nikon xuất sắc, đáng giá từng đồng. Màu sạch, vùng chuyển màu mịn kiểu pastel. Màu vàng và xanh lá của Nikon tươi hơn của Sony.

Lần đầu tiên chụp bằng Nikon, mình đã lú vì file JPG quá đẹp, mà dung lượng lại nhỏ. Sau này mới biết Nikon có sẵn luôn các tùy chọn nén file lossless trong máy.


Tất cả ảnh này đều chụp JPG Standard, không áp dụng Image Recipe hay hậu kỳ thêm.
Nếu bạn nghe ai đó nói rằng máy Nikon bắt nét hụt nhiều, chắc chắn họ đang nói về máy Nikon Z từ 2020 đổ về trước. Từ 2021 trở đi, bắt đầu với Z9, Nikon đã nâng cấp cảm biến Expeed 7 cải thiện lấy nét rất tốt.
Máy Nikon cầm cũng đầm tay, chống chịu thời tiết tốt, tích hợp chống rung thân máy.
Tin đồn rằng Z70 sẽ là máy APS-C đỉnh của Nikon trong năm nay. Nếu vậy thì tuyệt, vì Nikon đang không có máy APS-C nào đáng mua.
Sony E
Trái ngược với Canon, Sony E có gần 400 lens, giá từ rẻ cho tới đắt xắt ra miếng, tha hồ để chọn. Nhưng mà lưu ý, lens zoom chính hãng Sony giá hơi cao. Chân thành khuyên bạn không nên mua những lens Sony f/4 vì chất lượng quang học tệ lắm.
Màu JPG của máy Sony thường hơi tối. Nhiều người nói màu da người của Sony hơi thiên về vàng. Mình thấy đúng, nhưng không tới nỗi quá lố kiểu "như bị bệnh gan". Mình nghĩ, xài máy Sony chụp hàng ngày phù hợp hơn.

Sony có những cái mình không thích:
- Giá bán ban đầu đã cao nhưng cứ tăng từng đợt trong năm. Vụ này có từ trước cuộc khủng hoảng bộ nhớ chứ không phải mới đây.
- Máy nhẹ (mình cực thích a7C II) nhưng cảm giác cầm hơi hụt tay. Gắn cái lens nào hơi nặng là mất cân bằng luôn. Màn hình nhỏ, nhìn không đã.
- Giao diện menu nhìn lạc hậu và rối. Những máy gần đây có cải tiến chút đỉnh, nhưng tổng quan vẫn rối.
Đối với cá nhân mình, máy ảnh Sony có vẻ hơi tẻ nhạt; trải nghiệm chụp ảnh và giao diện menu không mang lại niềm vui. Tuy nhiên, không thể chối bỏ rằng hệ máy Sony rất mạnh mẽ và cực kỳ ấn tượng.
Fujifilm X
Fujifilm gần như thống trị thế giới APS-C nên họ không muốn làm FF (dù có Medium Format). Hệ lens cho APS-C Fuji đã hoàn chỉnh.
Màu JPG chụp ra đẹp ngay. Bạn có thể xài các màu phim giả lập có sẵn trong máy hoặc công thức màu của Fuji X Weekly để giả lập màu phim rất đẹp. Mình thích màu Velvia của Fujifilm, các màu khác khiến mình cảm giác ảnh lúc nào cũng tối tối, buồn buồn.
Hai ảnh dưới đây mình chụp bằng X-T3 & lens XF18-55mmF2.8-4 R LM OIS. Bên trái là giả lập màu Classic Chrome, bên phải là giả lập màu Velvia.


Fujifilm hay chơi chiêu bán hàng như Sony. Khi ra mắt sản phẩm mới thì bán giá trên trời cỡ ×2.5 lần rồi tung tin khan hiếm nguồn cung. Sau một thời gian hết hot mới trả về đúng giá thật mà nó nên là.
Panasonic / Lumix
Máy Lumix thiên về quay phim hơn là chụp ảnh tĩnh. Màu sắc của ảnh chụp khiến mình nhớ về màu của TV CRT Panasonic 25 năm trước: nó nét, nó chi tiết, nhưng nó flat. Và đặc biệt cái tông màu đỏ, nó luôn trầm hơn đời thật.
Nếu chọn Lumix, chỉ nên mua máy xài cảm biến FF như S5 II, S9, không nên mua máy xài cảm biến ⁴⁄₃.
Các hãng khác
Leica: Thân máy bền, đẹp từng chi tiết, chất lượng quang học xuất sắc. Tuy nhiên, muốn xài Leica, bạn phải có thật nhiều tiền. Tương tự như vậy với Hasseblad. Mình từng biết vài người mua Leica mà không chụp, chỉ đem theo đi chơi, đi uống cà phê như một thứ phụ kiện đẳng cấp ở khu Thảo Điền, Q2.
Sigma: Với mình, máy Sigma duy nhất đáng mua cũng là máy mới ra gần đây: Sigma BF - Beautiful Foolishness. Ảnh chụp xịn lắm, nó kiểu hơi thiên về tông màu nâu vàng như Sony, nhưng chuyển màu không mịn.
OM System: Trước đây là Olympus. Thân máy OM System nhỏ gọn, thiết kế mạnh mẽ, kháng thời tiết tốt. Nhưng xài cảm biến ⁴⁄₃ nên độ phân giải tối đa 20MP thôi, bị hạn chế nhiều khi chụp thiếu sáng, nhiều noise. Đời máy mới không có cải tiến gì nhiều so với đời máy cũ, thậm chí còn tệ hơn.
Ricoh: Chất lượng quang học thấp, thân máy chất liệu rẻ tiền như đồ chơi. Dạo này còn bày đặt học theo triết lý "bán trải nghiệm hoài cổ" của Fujifilm. Nhưng thật sự không có một lý do nào để mua Ricoh. Thà mua máy ảnh compact của Sony/Canon 10 năm trước còn đáng tiền hơn.
Chọn lens như thế nào?
Bởi vì một số hãng bị hạn chế lens, nên cá nhân mình trước chọn mua máy của hãng nào, mình sẽ xem hãng đó có cái lens mà mình thích không đã.
Mua thân máy xịn mà không có lens hoặc xài lens kém chất lượng thì thật vô nghĩa. Để không uổng tiền mua lens, bạn nên theo các bước sau:
- Chọn tiêu cự đam mê. Hãy thống kê lại tất cả ảnh bạn đã chụp để biết bạn chụp những tiêu cự nào nhiều nhất. Nếu chỉ có 1 một tiêu cự nổi bật nhiều hơn hẳn các tiêu cự khác, mua lens prime. Nếu có 2, 3 tiêu cự nhiều gần bằng nhau, mua lens zoom trong dải đó. Ví dụ, mình chụp tiêu cự 28mm, 50mm, 75mm nhiều nhất, thì mình mua lens Tamron 28-75 G2.
- Sau khi chọn, hãy tìm lens bạn muốn ở đây.
- So sánh giữa các lens để tìm ra lens tốt nhất với bạn.
- Tìm xem ảnh chụp thực tế từ lens đó trên Flickr.
Tốt nhất ở đây sẽ tùy theo từng người như chất lượng, giá cả, cân nặng, tính năng... Ví dụ, mình sẽ không bao giờ chọn một cái lens nặng hơn 550gr vì cầm nó mỏi tay thấy bà luôn.
Nên ưu tiên lens hãng trước. Còn nếu chưa đủ dư dả, nên mua của hai hãng lens Nhật này, đảm bảo không thất vọng.
- Tamron - Chất lượng xịn & giá ổn
- Sigma - Chất lượng xịn, nhẹ & giá ổn. Nhưng bokeh và sunstar xấu hơn Tamron cùng loại.
Các hãng lens Trung Quốc mình chưa xài qua nên không có ý kiến.
Lời khuyên chân thành cho người mới
Chọn APS-C hay Full-frame?
APS-C thường gọn nhẹ, giá thấp hơn. Nhưng nếu bạn dư dả và thích chụp ảnh phong cảnh, muốn ảnh sắc nét - ít noise, thì nên chọn Full-frame ngay từ đầu. Về độ sáng mịn, APS-C sẽ luôn thấp hơn FF một bậc. Ví dụ, F 2.8 trên APS-C sẽ tương ứng với F 4.0 trên Full-frame.
Máy ảnh càng mắc thì càng tốt?
Không đúng. Các hãng máy ảnh hiện nay phân chia dòng sản phẩm theo đối tượng và mục đích sử dụng khác nhau: Dòng máy chuyên quay phim (cinema), dòng độ phân giải cao, dòng chuyên chụp thể thao, hay dòng máy phổ thông – mỗi loại đều có những ưu, nhược điểm riêng.
Có nên quan tâm IBIS (chống rung trong thân máy)?
Nên. Nếu bạn thích cầm máy chụp hơn tripod, thường chụp trong bối cảnh thiếu sáng thì thân máy hoặc lens nhất định phải có chống rung.
Có nên quan tâm độ phân giải (số MP) cao?
Trừ khi bạn chụp studio và khách hàng của bạn yêu cầu hình phải nét hết mức. Còn lại, từ 24MP tới 33MP là quá đủ rồi. Độ phân giải càng cao thì thời gian mở ảnh trên máy tính càng chậm. Bạn cũng sẽ tốn thêm dung lượng ổ đĩa để lưu trữ.
Có nên quan tâm thời lượng pin?
Không. Bạn luôn có thể mua thêm 1 cục pin dự phòng. Pin máy ảnh có thể thay đổi linh hoạt, không giống như điện thoại.
Tóm lại, khi mua máy ảnh, bạn nên chọn lens hợp nhu cầu bản thân trước → chọn hãng máy ảnh sau. Luôn tới cửa hàng trải nghiệm trực tiếp trước khi quyết định mua.